Spora Dönüş Rutini: 14 Eylül – 25 Ekim İçin 6 Haftalık Plan

14 Eylül pazartesi. Okullar o gün açılıyor, iş temposu o hafta oturuyor ve spor salonları o hafta dolmaya başlıyor. Eylül'de dolan salonların kasımda seyrelmesi kimse için sürpriz değil. Arada topu topu iki ay var.

Bu yazı bir spora dönüş rutini kuruyor ve iki parçası var: 14 Eylül'den 25 Ekim'e uzanan altı haftalık bir takvim ve o takvimdeki her seansı başlatan tek bir mekanizma. Hangi hafta kaç gün, kaç dakika, o haftanın işi ne — hepsi tabloda yazılı. Tarihler gerçek, haftalar pazartesiden pazara.

Ne olmadığını da söyleyelim: bu bir antrenman programı değil, içinde set, tekrar ve ağırlık yok. Motivasyon yazısı hiç değil; "kendine inan" cümlesi bu yazının hiçbir yerinde geçmeyecek. Eylül'ün masa başı tarafını zaten ayrı yazmıştık — işe dönüşün masa başı tarafını 13 günlük bir planla anlattığımız yazı hâlâ duruyor. O yazı odaya girmekle ilgiliydi; bu yazı çantayı almakla.

Baştan net olalım: Breva bir kozmetik ve aromaterapi ürünüdür, ilaç değildir. Aşağıdaki plan bir egzersiz önerisi; ürün o planın içinde çok küçük bir yer tutuyor ve o yeri de dürüstçe tarif edeceğiz.

Eylül spora dönmek için yılın en kolay ayı; bırakmak için de öyle

Eylül'de niyet bedavadır. Takvim yeniden başlıyor, herkes bir şeye başlıyor, çanta hazırlamak bile keyifli geliyor. İlk hafta kimse zorlanmaz. İkinci hafta da genelde yürür.

Sorun genellikle üçüncü hafta civarında çıkıyor. Havanın kararması öne alınıyor, iş yoğunlaşıyor, salondaki kalabalık inceliyor ve o kalabalıkla birlikte taşıdığın ivme de gidiyor. Konu artık başlamak değil, tek başına devam etmek.

Bu ay yazılan spora dönüş yazılarının neredeyse tamamı aynı üç şeyi söylüyor: yavaş başla, su iç, kendini ödüllendir. Üçü de doğru, üçü de yetersiz. Hiçbiri üçüncü haftada ne olacağını anlatmıyor, çünkü anlatması sıkıcı: bir takvim, bir işaret ve bozulduğunda uygulanacak bir kural. Biz sıkıcı olanı yazacağız. Motivasyondan bir çözüm olarak bahsetmeyeceğiz; bu yazıda motivasyonun işi yalnızca taşınamayacak kadar ağır olduğunu göstermek.

Uzun aradan sonra form kaybı: ne kaybettin, ne kaybetmedin

Aranın maliyeti gerçek, ama internette okuduğunun çok altında. Antrenmanlı kişilerde yapılan 14 çalışmalık bir meta-analizde, 30 günden kısa antrenman kesintilerinde maksimal oksijen kullanımı ortalama %3,93 düşmüş. Otuz günü aşan aralarda ortalama %9,43'e çıkıyor; ama o havuzdaki çalışmalar birbirinden çok farklı, o yüzden ikinci sayıya birincisi kadar güvenme.

Düşüş iki fazlı ilerliyor: ilk iki-üç haftada hızlı, sonra eğri düzleşiyor. İlk kaybın önemli bir bölümü kan hacmiyle ilgili bileşenlerden geliyor ve antrenmana dönünce hızla yerine oturuyor. Yani "ilk hafta nefesim yetmiyor" hissinin fizyolojik bir karşılığı var, ama kalıcı bir karşılığı yok. Kuvvet tarafı ise dayanıklılık tarafından çok daha yavaş kaybediliyor.

Tablo bilerek dürüst: bu sayılar çoğunlukla antrenmanlı sporcularda ölçüldü, yaz tatili yapan ortalama bir kişiye birebir taşınmaz. Son sütun kaba bir tahmin; ölçülmüş bir takvim değil. Buradan çıkarman gereken tek şey, sıfırdan başlamadığın.

Burada dürüst olmak zorundayız. Bazı çalışmalar, yeniden antrenmanda kazanımların ilk seferkinden daha kısa sürede geri geldiğine işaret ediyor. Ama bunu "kas hafızası bilimsel bir gerçektir" diye yazmak dürüst olmaz: mekanizmayı gösteren verinin büyük kısmı hayvan çalışmalarından geliyor, insan verisi çelişkili. İşaret var, yasa yok.

Antrenmanı başlatan şey karar değil, işarettir

Her antrenmanı yeniden karar vererek başlatırsan, haftada üç kez müzakere masasına oturuyorsun demektir. İrade her seferinde pazarlık ister; yorgunsan pazarlığı kaybedersin. İşaret pazarlık istemez, sadece gerçekleşir.

Burada abartmayalım: "ne zaman, nerede, nasıl" formatında yazılı bir plan yapmanın fiziksel aktivite üzerindeki etkisi meta-analizlerde küçük ama gerçek çıkıyor — etki büyüklüğü kabaca 0,14 ile 0,31 arasında. Küçük. Buna karşılık sabit bağlam, yani aynı yer ve aynı saat, alışkanlık çalışmalarında öne çıkan değişkenlerden biri — ama bu bulgu az sayıda ve çoğunlukla gözlemsel çalışmadan geliyor. "Salı ve perşembe 18:30, işten çıkınca, park" cümlesi "haftada üç gün spor" cümlesinden daha iyi çalışıyor gibi görünüyor.

Bir işaretin işe yaraması için dört şart gerekiyor; hepsini iyi bir işaretin dört şartını tek tek yazdığımız yazı içinde anlatmıştık. Burada tekrar etmiyoruz. Tek fark şu: iş rutininde işaret odada durabilir, çünkü oda hep aynı yerde. Spor rutininde işaret çantada durur — taşınabilir olmak zorundadır.

Koku bu üç çıpadan herhangi birine eklenebilecek şeylerden biri. Sabah tarafında serin bir not isteyenler genelde Wintermint'i tercih ediyor. Ama burada net olalım: kokunun alışkanlık kurmayı hızlandırdığına dair bir çalışma göremedik. Söylediğimiz şey çok daha küçük — koku, senin seçebileceğin işaretlerden yalnızca biri. Kalem de olur, şarkı da olur. Sabit olması yeterli.

Tarifin kendisi tek hareket ve ayrıntısını kullanımın adım adım anlatıldığı ilk yazımızda yazdık. Burada önemli olan taraf tarif değil, yer: işaret her seansta aynı saniyede duracak.

İlk haftanın tek kuralı: yarısı

İlk hafta için tek bir kural var ve hatırlaması kolay: tatilden önce yaptığının kabaca yarısını yap. Haziranda 60 dakika koşuyorduysan 14 Eylül pazartesi 20-25 dakika tempolu yürüyüşle çık. Ağırlık kaldırıyorduysan eski setlerinin yarısı kadar set, rahatça tamamladığın bir yükle. Süreyi değil sıklığı hedefle; bu hafta ölçülecek tek şey kaç kez çıktığın.

Burada bir düzeltme gerekiyor, çünkü bu konu tek bir cümleye indirgenmiş dolaşıyor: "haftada %10'dan fazla artırma." Bu kuralın arkasında sanıldığı gibi bir kanıt yok. Konuyu inceleyen sistematik derleme "%10 kuralını destekleyen bir bulgu bulunamadı" diyor. 532 yeni koşucuyla yapılan randomize bir çalışmada haftalık mesafeyi yaklaşık %10 artıranlarla %24 artıranlar arasında sakatlanma farkı çıkmamış. Yani rakam bir yasa değil, dolaşıma girmiş bir alışkanlık.

Kanıtın gösterdiği tek şey daha kaba: haftalık yükü bir anda çok büyük oranlarda (kabaca %30'un üzerinde) artırmak riskli olabiliyor — ve o bulgunun güven aralığı bile kesinlik iddia edemeyecek kadar geniş. Aşağıdaki plandaki kademeli artış bu yüzden bir formülden değil, uzman kılavuzlarının genel tavsiyesinden geliyor: hafif başla, yavaş artır, kişiye göre ayarla. Biz de öyle yazdık.

14 Eylül – 25 Ekim: altı haftalık spora dönüş planı

Aşağıdaki tablo bir program değil, bir iskelet. Yaşına, geçmişine, işine ve o haftaki uykuna göre değişir; hafta içi üç gün bulamayan biri için ikiye de düşebilir. Tabloya bir hedef gibi değil, bir zemin gibi bak — üstüne kendi haftanı kur.

Tarihler 14 Eylül pazartesiden başlıyor ve 25 Ekim pazar akşamı bitiyor. Altı hafta seçilmesinin bir sebebi var: spor salonuna yeni yazılan 111 kişiyi 12 hafta boyunca izleyen bir çalışmada, davranışın kendiliğinden dönmeye başlaması için gereken eşik en az altı hafta ve sabit bir bağlam (aynı yer, aynı saat) çıkmış. Tek bir gözlemsel çalışma; kesin bir yasa değil. Ama takvimle örtüşüyor.

İki kural tablonun her satırı için geçerli: her haftada en az bir bilinçli dinlenme günü var, ve iki hafta arasında büyük sıçrama yok. Üçüncü haftadaki "kısa hızlanmalar" da abartılı bir şey değil — yürüyüşün ortasında 30-40 saniyelik birkaç tempo artışı yeter.

Altı haftayı üç aşamaya bölmek işi kolaylaştırıyor, çünkü her aşamanın derdi farklı. Birincisinde devamlılık, ikincisinde dayanma, üçüncüsünde bırakma var. Üç aşama, üç ayrı iş.

Altı satırlık takip listesi

Uygulama, akıllı saat, halka, rozet gerekmiyor. Bir kâğıt parçası yeter. Aynı takip mantığını iş rutini için kurduğumuz yazıda iki sütunlu bir liste vardı: ne yaptın ve ne hissettin. Burada iki sütuna gerek yok. Burada sayılan tek bir şey var: gittin mi.

Şimdi rakam: "21 günde alışkanlık oluşur" diye bir eşik yok. 2010 tarihli bir çalışmada 96 kişi 12 hafta boyunca izlendi; bir davranışın otomatikleşmesi ortanca 66 gün sürdü ve kişiden kişiye 18 ile 254 gün arasında değişti. Dahası, kolay davranışlar (kahvaltıda bir bardak su) birkaç haftada otururken efor gerektirenler — akşam yemeğinden sonra 15 dakikalık yürüyüş gibi — iki ila sekiz ay aldı. Egzersiz yavaş kategoride.

Bir çelişkiyi de saklamayalım. Alışkanlık tarafındaki eşik haftada en az dört seans diyor, biz ilk üç haftada üç gün öneriyoruz. İkisi aynı anda doğru olamaz. Dönüş haftalarında dört günü çoğu kişi taşıyamadığı için sürdürülebilir olanı seçtik: kâğıtta doğru olan dört, hayatta olan üç. Altıncı haftada zaten dörde çıkıyorsun.

Bitirmek de bir rutindir

Antrenmanın nasıl başladığını herkes konuşuyor. Nasıl bittiğini kimse konuşmuyor. Oysa çoğu seans bitmiyor, buharlaşıyor: son set biter, telefon çıkar, duş alınır, gün devam eder. Arada bir sınır yoktur. O sınır olmayınca ertesi sefer nereden başlayacağını hatırlamak da zorlaşır.

Bitirmek, durdurmaktan farklı bir şey. Durdurmak, yapmayı bırakmaktır. Bitirmek, o seansı kapatıp bir sonrakine bağlamaktır. Pratikte iki parçası var ve ikisi de basit: beş dakikalık soğuma ve tek bir kapanış hareketi. Soğuma kısmı basit: tempoyu düşür, nefesin normale dönene kadar yürü, iki üç esneme yap, bitir. Kapanış hareketi ise tamamen senin seçtiğin bir şey.

Kapanış hareketi ne olduğu değil, her seferinde aynı olduğu için işe yarar. Ayakkabıyı çıkarmadan önce iki dakika oturmak olabilir. Su şişesini doldurup çantaya koymak olabilir. Takvime tek bir işaret koymak olabilir. Bir koku olabilir. Hiçbiri diğerinden üstün değil; sabit olan kazanıyor.

Burada dürüst olmak zorundayız: bu bölüm bir toparlanma bölümü değil. Kapanış hareketi kas ağrını geçirmez, seni daha hızlı dinlendirmez, ertesi günü kolaylaştırmaz. Yaptığı iş çok daha küçük: seanslar arasına görünür bir çizgi çeker. Bunun ölçülmüş bir faydası olduğunu da iddia etmiyoruz; sadece kendi kurduğun bir düzen. İddiamız bundan büyük değil.

Akşam antrenmanından sonra günü kapatmak

Akşam antrenmanının bilinen bir zorluğu var: seans bittikten sonra günü kapatmak zaman alıyor. Bunun çözümü bir ürün değil, bir saat. Antrenman ile yatma saati arasına kendine göre bir aralık koy; bu aralığın ne kadar olacağı kişiden kişiye değiştiği için biz bir rakam vermiyoruz. Sonrasını gündelik şeyler belirler: eve dönünce büyük ışıkları söndürüp küçük lambaya geçmek, telefonun ekranını kısmak, akşam yemeğini antrenmandan hemen sonraya değil, öncesine ya da soğumadan sonraki ilk yarım saate koymak.

Bunların hiçbiri Breva ile ilgili değil ve olmasına da gerek yok. Sırayı biz de böyle yazıyoruz çünkü bu yazının işini plan yapıyor, ürün değil.

Kokunun bu tabloda yeri var, ama sandığından küçük bir yer. Akşam tarafında daha yumuşak, çiçeksi bir koku tercih ediliyor; bizim tarafımızda bu genellikle akşam tarafında tercih edilen aroma olan Lavender oluyor. Sabahın keskin nane kokusundan farklı bir yerde duruyor, hepsi bu.

Ve şunu saklamayacağız. Lavantanın uyku üzerindeki etkisini araştıran çalışmalar var; ama kanıt zayıf ve tutarsız — sonuç kullanılan ölçüm aracına göre değişiyor, çalışmaların büyük çoğunluğu yüksek yanlılık riski taşıyor ve kokunun olduğu bir deneyde körleme neredeyse imkânsız. Egzersiz sonrası toparlanma için ise elimizde hiçbir şey yok. Bu yüzden Lavender'ı bir etki olarak değil, bir kapanış kokusu olarak öneriyoruz: günün bittiğini işaretleyen, tercih meselesi olan bir koku. Aromayı hangi saate koyacağına dair ayrıntıyı istersen beş aromayı günün saatlerine dağıttığımız rehberde bulabilirsin.

Üçüncü hafta bozulduğunda ne yapmalı

Bozulacak. Altı haftalık bir planın üçüncü haftasında bir gün kaçırmak istisna değil, kural. Bunu baştan yazıyoruz çünkü çoğu plan bozulduğu için değil, bozulunca ne yapacağın yazmadığı için bitiyor.

İyi haber şu: 2010 tarihli alışkanlık çalışmasında tek bir fırsatın kaçırılması, alışkanlık oluşum sürecini anlamlı biçimde etkilemedi. Yani "seri bozuldu" diye bir şey yok, çünkü ortada bir seri yok. Sayaç sıfırlanmıyor; bir satır boş kalıyor, o kadar. "Baştan başlamak" da yok — baştan başlanacak bir yer olmadığı için.

Bir de şunu söylememiz gerekiyor: iki haftanın sonunda hiçbir şey oturmadıysa, üç günün üçü de kaçtıysa ve her seferinde kendini zorlayarak gittiysen, plan sana uymamıştır. Bırak. Suç sende değil; altı haftalık bir iskelet herkese oturmak zorunda değil. Farklı bir saat, farklı bir spor ya da farklı bir yıl daha iyi bir cevap olabilir.

Salonda, evde, parkta: paylaşılan alanda kullanım

Ürün tarafında söyleyebileceğimiz en somut şeyler bunlar: nazal stick sıvı değil. Dökülmez, sızmaz, spor çantasında yatay durabilir. Boyu cep boyu — tayt cebine, kemer çantasına, ceketin iç cebine giriyor. Kapağını kapattığın sürece çantanın içinde kendi başına durur.

Kullanımı tek cümlelik bir şey: kapağını aç, çubuğu buruna yaklaştır ve normal şekilde birkaç nefes al. Sonra kapağını kapat. Ne sıklıkta kullanacağına dair bir program önermiyoruz; öyle bir program yok ve olsaydı da bizim yazmamız gereken bir şey olmazdı.

Paylaşılan alanda tek bir kural var ve tartışmaya açık değil: tüp kişiseldir, paylaşılmaz. Yanındaki merak edip istese bile hayır demen gereken şeylerden biri. Kapak da kullanımdan hemen sonra kapatılır — hem koku için hem hijyen için.

• Salonda: çantanın yan cebinde kalsın, aletin üstünde değil. Ortak yüzeye bırakılan her şey ortak yüzeyin bir parçası oluyor.
• Evde: mat ya da ayakkabıların yanında sabit bir yer belirle. Yeri sabit olmayan şey, hatırlanmayan şeydir.
• Parkta: ceket cebi yeterli. Isınmanın başında bir kez, sonra cebe geri.

Beş aroma, beş ayrı an

Yazının sonuna geldik ve ürün ilk kez bu kadar uzun bir bölümde geçiyor. Sırası bilinçli: altı haftalık takvimin hiçbir satırı bir tüpe bağlı değil. Burada anlattığımız şey daha küçük — hangi kokunun hangi ana daha çok yakıştığı.

Ama önce bir sınır çizmemiz gerekiyor, çünkü bu konuda dolaşan cümlelerin çoğu abartılı.

Burada duruyoruz, çünkü ölçüm tarafı devamını getirmiyor. Altmış iki kişiyle yapılan bir ölçümde mentol, cihazla ölçülen değerlerde hiçbir değişiklik yaratmadı; değişen tek şey kişinin havayı nasıl algıladığı oldu. Değişen şey akış değil, o akışı nasıl algıladığın. Mentolün ne yaptığına dair söyleyeceğimiz tek şey buydu; yazının başka hiçbir yerinde bu açıklamayı tekrarlamayacağız.

Aşağıdaki tablo bir etki listesi değil, bir koku tarifi listesi. Sağdaki sütun "şunu yapar" demiyor; "bu an için genellikle bu tercih ediliyor" diyor.

Altı hafta için iki aroma fazlasıyla yeter: biri başlangıç tarafında, biri bitiş tarafında. Beşini birden almanın rutine kattığı bir şey yok; sadece merakını gideriyor. Merak da meşru bir sebep, o zaman 5'li karma set tam olarak bunun için var. Seçimi ana göre yapmak istiyorsan aromaları ana göre karşılaştırdığımız yazı daha ayrıntılı; burada tekrar etmiyoruz.

Neyi iddia etmiyoruz

Bu yazı bir egzersiz düzeni anlatıyor ve içinde bir ürün geçiyor. İkisinin sınırını net çizmek bize düşüyor, o yüzden açıkça yazalım. Ürünün formülünü merak ediyorsan her karışımın içinde ne olduğunu tek tek yazdığımız sayfa zaten duruyor.

• Breva burnunu ya da nefes yollarını açmaz. Mentolün yaptığı şey bir serinlik hissi; hava akışında ölçülebilir bir değişiklik değil.
• Antrenman performansını, dayanıklılığını ya da tekrar sayını artırmaz. Mentolle yapılan çalışmaların havuzlanmış sonucu bile anlamsız çıktı; üstelik o çalışmalar ağız çalkalamayla yapıldı, bir aroma çubuğuna hiç taşınmaz.
• Antrenmanı daha kolay hissettirmez. Algılanan zorlanma tarafında havuzlanmış sonuç anlamlı bir fark göstermedi.
• Kas ağrısını geçirmez, antrenman sonrası toparlanmayı hızlandırmaz, uykunu düzeltmez.
• Bu tüpler hiçbir hastalığı tedavi etmez, önlemez veya iyileştirmez; uykunun, yemeğin ya da hekiminin verdiği bir ilacın yerine geçmez.
• Antrenman öncesi alınan bir takviye ya da destek ürünü değildir. Bu yazıdaki işi ürün değil, planın kendisi yapıyor.

Sık sorulan sorular

Spora ara verince form kaybı ne zaman başlar?

Form kaybı ilk iki üç hafta içinde başlar ama sandığından küçüktür: 30 günden kısa aralarda dayanıklılık tarafındaki düşüş meta-analizlerde ortalama %4 civarında ölçüldü. Kuvvet çok daha yavaş kaybediliyor; iki haftalık bir arada büyük ölçüde korunuyor.

Bu sayılar çoğunlukla antrenmanlı sporcularda ölçüldü, yani ortalama bir yaz tatiline birebir taşınmaz. Yönü doğrudur, büyüklüğü kişiye göre değişir.

Tatilde kaybedilen kondisyon ne kadar sürede geri gelir?

Tek bir sayı yok. İlk haftalarda hissettiğin zorlanmanın önemli bölümü hızlı geri dönen bileşenlerden kaynaklanıyor; bu yüzden en hızlı düzelen kısım genellikle o ilk zorlanma oluyor. Kesin bir süre vermek mümkün değil.

30 günden uzun aralarda düşüş %9 bandına çıkıyor ve geri kazanım da doğal olarak uzuyor. Altı haftalık pencereyi bu yüzden seçtik: kısa değil, ama sonu görünüyor.

Uzun aradan sonra ilk antrenmanda ne kadar yüklenmeli?

Kabaca eski hacminin yarısı. Tatilden önce 60 dakika koşuyorduysan 20-25 dakika tempolu yürüyüş yeterli. İlk haftanın işi seni yormak değil, ikinci haftayı mümkün kılmak.

Kesin bir formül arama: sistematik derlemede "%10 kuralı"na destek bulunamadı. Kanıtın gösterdiği tek şey büyük ani sıçramaların riskli olabildiği.

Haftada kaç gün antrenman yapmalı?

Üç günle başla, dördüncü günü beşinci haftada ekle. Her hafta en az bir gün bilinçli dinlenme bırak; dinlenme günü planın dışı değil, içidir.

Alışkanlık çalışmasında eşik haftada dört seans çıkmıştı; biz ilk haftalarda üç öneriyoruz, çünkü dönüş haftalarında dört gün çoğu kişide sürdürülemiyor. İkisinden birini seçmek zorundaydık, sürdürülebilir olanı seçtik.

Bir antrenmanı kaçırırsam baştan mı başlamalıyım?

Hayır. Alışkanlık oluşumunu izleyen çalışmada tek bir fırsatın kaçırılmasının süreci anlamlı biçimde etkilemediği bulundu. Seri diye bir şey yok, dolayısıyla bozulacak bir seri de yok.

Bir sonraki planlı günde kaldığın yerden devam et. Kaçırdığın günü telafi etmek için ertesi güne iki seans sıkıştırma.

Sabah mı akşam mı spor yapmak daha iyi?

Rutine oturma açısından cevabı net: hangi saati seçtiğin değil, o saati sabit tutman belirleyici. Alışkanlık literatüründe tutarlı bağlam — aynı yer, aynı saat — öne çıkan değişkenlerden biri; ama bu bulgu da tek başına kesin bir kural değil.

Yani "ideal saat" arayışı çoğu kişi için kayıp zaman. Altı hafta boyunca değişmeden kalabilecek bir saat seç.

Spor öncesi nane koklamak ne işe yarar?

Dürüst cevap: serin bir koku ve senin kendi kurduğun bir başlangıç işareti. Nefes açtığı, performans artırdığı ya da antrenmanı kolaylaştırdığı iddiasında değiliz; bunların hiçbiri kanıtla desteklenmiyor.

Breva bir kozmetik ve aromaterapi ürünüdür; hiçbir hastalığı tedavi etmez, önlemez veya iyileştirmez. Kokuyu bir işaret olarak kullanmak istersen kullan; istemezsen plan aynı şekilde çalışır.

Nazal stick spor salonunda paylaşılabilir mi?

Hayır. Tüp kişiseldir ve paylaşılmaz; salon arkadaşına, antrenörüne, yanındaki kimseye uzatma. Kapağını kullandıktan hemen sonra kapat.

Merak eden birine kendi tüpünü almasını söyle. Kural basit olduğu için hatırlaması da kolay.

Altıncı haftanın sonunda

25 Ekim pazar akşamı elinde kalacak şey bir kondisyon rakamı olmayacak. Bir hafta düzeni olacak: dört haftadır aynı günlerde, aynı saatte tekrarlanan ve artık takip etmene gerek kalmayan bir düzen. Takvimi o gün bırakabilirsin; bıraktığında geriye kalan şey zaten haftanın kendisi.

Bu planın hiçbir yerinde ürün zorunlu değil. Bu yazıdan hiçbir şey satın almasan bile altı haftalık takvim yanında kalır; kokuyu sonradan, canın isterse eklersin. Sırası da bu zaten: önce hafta, sonra koku.